De titel van dit artikel werd mij ontelbare keren op zachte en minder zachte manier gezegd, toen ik nog scholier was, door leerkrachten, of door mijn ouders als ik weer eens iets uit de stad diende mee te brengen, … En het werkte nooit! Integendeel, het leek zelfs een garantie om onmiddellijk te vergeten wat het was dat ik mij niet meer kon herinneren.  Nu weet ik dat daar 3 heel goede redenen voor zijn.

NIET
Zinnetjes worden in meerdere stappen door ons verwerkt vooraleer we op een rationele manier invulling kunnen geven aan de betekenis. Niet wordt in een eerste verwerking gewoon weggelaten. We kennen dit allemaal uit het grapje “denk niet aan een roze olifant”, waarbij we automatisch aan een roze olifant denken. Je creëert dus een perfect goed doel, helaas niet het doel dat je wenste. Dit betekent niet dat het gebruik van” niet” niet zou mogen, het betekent enkel dat je “niet” niet onmiddellijk interpreteert, maar pas later toevoegt in jouw interpretatie van de zin (soms wanneer het te laat is).

MAG NIET
De combinatie “mag niet” is voor sommigen een bijzondere combinatie, omdat het de activiteit die “niet mag” interessanter maakt. Bovendien creëert zeggen dat iets niet mag de mogelijkheid om het wel te doen, iets waar je vooraf misschien niet eens aan gedacht had.

MOET
Het aantal mensen die een sterk negatief gevoel krijgen, bij gebruik van “moeten” is enorm hoog. Ik merk dit vaak op de gratis info-sessies die we maandelijks organiseren. Vergelijk zelf maar eens het gevoel dat je krijgt wanneer je tegen jezelf zegt “ik zou graag een ijsje eten”, met het gevoel dat je krijgt wanneer je zegt: “ik moet een ijsje eten”. Niet helemaal hetzelfde ijsje, nietwaar? En dit negatief gevoel leidt voor een aantal mensen tot het niet uitvoeren van de taak, in dit geval “onthouden”.

Wanneer je het zo bekijkt, lijkt het evident dat het zinnetje “je MAG dit NIET vergeten, je MOET dit onthouden” niet de meest efficiënte keuze is om te communiceren. De volledige zin is gefocust op het mislukken van het gewenste doel. Hoe kan het dan wel?

De beste oplossing zal voor iedereen anders zijn, en hier zijn enkele mogelijkheden:

Herinner U om brood mee te brengen.
Onthoud om jouw boek van wiskunde mee naar huis te brengen.
Kan jij onthouden om ook de kinderen van school af te halen?

Het komt er eigenlijk op neer om op een positieve manier het gewenste doel te formuleren. Het zal nog altijd geen garantie zijn, er zijn ook vele andere factoren die een rol spelen. Maar de communicatie is alvast stukken beter!

Wil je meer weten? Kom naar onze gratis maandelijkse info-sessie NLP.

Af en toe komt iemand wel eens in een situatie waarin hij valselijk beschuldigd wordt, of waarin er bepaalde zaken geïnsinueerd worden die niet waar zijn. De rechtszaal is daarvan het meest gekende voorbeeld, maar ik heb hetzelfde zien gebeuren op bedrijfsvergaderingen, in interviews op TV, in huiselijke kringen en zelfs op familiefeesten. Sommigen verkiezen om niet op zulke insinuaties in te gaan, maar is dat eigenlijk wel een goed idee?

Zo’n 20 jaar geleden werd dit al getest in de context van een rechtszaak. In een groep van meer dan 100 deelnemers – als juryleden – werden verschillende scenario’s getest. Het onderwerp van de rechtszaak was de verkrachting van Ms. Wilson, en de verdachte die terecht stond was Mr. Burks. Een expert, Dr. Blackburn, getuigt in het voordeel van Mr. Burks.

In één groep van scenario’s stelt een advocaat de volgende vraag aan het slachtoffer, Ms. Wilson: “Is het waar dat je vroeger nog een man van verkrachting hebt beschuldigd?” Dit is een insinuatie die in een rechtszaak de geloofwaardigheid van Ms. Wilson onderuit kan halen. Hieruit volgen 3 scenario’s uit voort:

1. Ms. Wilson antwoordt: “Ja, dat is waar.”

In dit geval gelooft 100% van de juryleden dan ook dat het waar is, en dus ondermijnt dit voor alle juryleden de geloofwaardigheid van Ms. Wilson.

2. Ms. Wilson antwoordt: “Nee, dat is niet waar.”

In dit geval gelooft nog steeds 8-15% dat de insinuatie van de advocaat waar is, zelfs al antwoordt Ms. Wilson dat het niet waar is. Voor bijna 1 op 10 juryleden heeft Ms. Wilson dus haar geloofwaardigheid verloren.

3. De advocaat van Ms. Wilson belet dat er een antwoord komt, met het gekende “Objection Your Honour”, wat ook toegekend wordt. Dit is het equivalent van “Geen commentaar.”

In dit geval gelooft 35% van de juryleden dat de insinuatie van de advocaat waar is. Wanneer je dus niet reageert, gelooft meer dan 1 op 3 mensen de insinuatie.

Er werd een tweede groep van scenario’s getest, waarbij een advocaat insinuaties maakt in de richting van de expert, Dr. Blackburn om zijn geloofwaardigheid te ondermijnen. De advocaat stelt hem de vraag: “Is het waar dat je werk niet door collega’s wordt gewaardeerd?” Opnieuw zijn er 3 scenario’s:

1. Dr. Blackburn antwoordt: “Ja, dat is waar.”

Niettegenstaande Dr. Blackburn dit toegeeft, gelooft 30% nog steeds in de bekwaamheid van de expert!

2. Dr. Blackburn antwoordt: “Nee, dat is niet waar.”

In dit geval gelooft opnieuw 8-15% dat de insinuatie waar is, ook al antwoordt de expert – onder ede – dat het niet waar is.

3. Nu belet de advocaat van de verdediging dat er een antwoord komt, opnieuw met een “Objection Your Honour” dewelke toegekend wordt. Opnieuw het equivalent van "Geen commentaar!".

Opnieuw gelooft 35% van de juryleden, meer dan 1 op 3, de insinuatie die gemaakt werd.

De studie toont aan dat bij het gebruiken van “geen commentaar” er minstens 2 maal zoveel mensen zijn die de gemaakte insinuatie geloven, namelijk 1 op 3 mensen, dan wanneer de insinuatie ontkend wordt. De optie “geen commentaar” is dan ook niet de beste optie wanneer een valse insinuatie gemaakt wordt!

Ook toont het aan dat, eenmaal de insinuatie gemaakt wordt, bijna 1 op 10 mensen – soms zelfs meer – de insinuatie gelooft, zelfs al wordt de insinuatie ontkend. Met andere woorden, waar rook is, is vuur!

In onze NLP trainingen gaan we dieper in op de onderwerpen van communicatie en overtuigen. Kom eens langs op een van onze gratis infoavonden!

Als ik een kom goudbruin gebakken krekels als tussendoorhapje voor me zou zien staan, zou ik er dan van eten?  Wanneer het hongerige gevoel in mijn maag mij in de greep krijgt, dan verlies ik alle grip over mijn wildvreemdste gedachten, hoezeer ik ook positieve emoties probeer vast te houden.  Ik zou niet mogen vloeken .. in mezelf omwille van de persoon voor me, .. die op een trage, bijna jankende toon .. aan de welbespraakte bediende aan het loket vraagt om die speciale uitgave waar hij op de radio over hoorde spreken ..; je weet wel, .. die waarover verteld werd dat ze hoort in de verzameling van elkeen die zichzelf een spraakmakende verzamelaar noemt.  Ik kan ondertussen mezelf al zien aan tafel in een restaurant met uitstraling, een mooie rosé steak tussen mijn tanden laten verdwijnen ... Ik wil eten, NU!  Net zoals in een film van Quintin Tarantino stapelen de verhalen in mijn hoofd zich één na één op tot ik een constructie van bruikbare emoties gemaakt heb, die hoog genoeg is opdat ik uit deze situatie kan wegklimmen. Ik doe dit ook met cliënten, metafoor op metafoor bouwen, een “customer journey” die leidt naar een vaardigheid als deze, gebruik makend van de ondersteunende taalpatronen en telkens een ander zintuig beroerend.  En de ladder waar ik mezelf deze keer op kan zien klimmen heeft een naam: de “Verbeelde Verandering”, een landelijk restaurant midden de uitgestrekte Hagelandse velden.  Het wachten spreekt me niet meer aan, en wanneer ik eindelijk mijn stem aan het loket kan laten horen, geef ik korte, krachtige en duidelijke commando's die tevergeefs als ruis klinken tussen de druk taterende maar nietszeggende beambten.  Een klein uur later, kan ik nauwelijks mezelf bedwingen wanneer ik aan de gesloten deur van het restaurant voel. Honger!  Het handgeschreven papier leest eenvoudig: "Gesloten tot we terug open zijn." Dan toch gefrituurde krekels?

Het gebruik van metaforen is een techniek die uitgebreid aan bod komt in onze NLP trainingen. Kom naar één van onze gratis info-avonden om er meer over te weten te komen.

Ooit kenden we allemaal zorgeloze momenten van geluk. Misschien is het voor sommigen al lang geleden, misschien waren we nog peuter of kleuter, maar er waren vast en zeker momenten waarop jij niet liep te denken "doe ik het wel goed", "ik ben een mislukkeling" of "wat zullen de anderen van mij denken" … Er zijn gewoon geen 2-jarigen die bij zichzelf zeggen wanneer het stappen wat moeilijk gaat: "Ik ga nooit leren lopen".

Dit loopt perfect totdat we beginnen te genieten van de ongekende voordelen van onze opvoeding. We leren ons te gedragen volgens de normen en waarden van de gemeenschap waarin we opgroeien. We leren lezen en schrijven. We leren het gebruik en de geschiedenis van door de mens ingebeelde concepten zoals landsgrenzen, geld, tijd, religieuze instituten ... We leren wat we voor waarheid moeten aannemen totdat iemand het tegendeel bewijst (ooit was de aarde plat) of de regels verandert (nieuwe spelling).

Omdat onze opvoeders, leerkrachten, ouders, familie, vrienden, tv, radio, kranten, boeken, .. bol staan met eigen waarheden (of misschien noemen we het beter persoonlijke leugens), pikken we hier en daar wel eens wat verkeerd op. Of we worden gestrafd omdat we iemands waarheid overtreden. Daardoor worden er obstakels gecreëerd die ons van ons doel weg houden. Fobieën, angsten, overtuigingen dat we niet artistiek of muzikaal zijn, zijn hier allemaal kleine voorbeelden met grote impact van.

Ondertussen liggen er ook talrijke verleidingen op de loer. Alcohol, tabak, TV-programma's, eten, sex, drugs, werk, … zijn allemaal perfecte excuses die ons van onze levensmissie weg houden. We spenderen de tijd die we eigenlijk wilden gebruiken om dichter bij ons doel te geraken, aan een oude slechte gewoonte waar we vanaf willen.

En omdat die verleidingen en obstakels er zijn, worden we opgeslorpt door dagelijkse beslommeringen en taken, en worden we iedereen en alles wat we niet willen zijn. Proficiat! Hoe zijn we ooit kunnen vergeten dat de ratrace gelopen wordt door … ratten.

Totdat we beseffen dat op een dag ons leven als een film aan ons voorbij zal flitsen. Zorg ervoor dat die film de moeite waard is om te zien.

Welkom in 2014! Elk moment, elke seconde van dit nieuwe jaar is een geschenk waar je een prachtig moment van kunt maken. Dit is het jaar waarin je voor de beste scènes tot nu toe kunt zorgen. Ik wens jou een jaar vol wonderlijke momenten!

Benadruk jij – al dan niet bewust – de negatieve dan wel de positieve ervaringen bij jezelf of bij anderen?

De belangrijke vraag is hoe je twee verschillende ervaringen ten opzichte van elkaar in beeld brengt door jouw taalgebruik.  In jouw woordkeuze kies je (on)bewust om de negatieve ofwel de positieve ervaringen naar voor te brengen, of om ze naast elkaar te plaatsen.

Dit kaderen of herkaderen van de twee ervaringen ten opzichte van elkaar heeft niets te maken met de inhoud. Het had net zo goed over regen en zonneschijn kunnen gaan:

Vandaag is het mooi weer, maar morgen zal het regenen.
Vandaag is het mooi weer, en morgen zal het regenen.
Vandaag is het mooi weer, zelfs al zal het morgen regenen.

Wil je nog meer precies en eleganter leren communiceren? Kom dan naar een van onze gratis info-avonden.

Open en gesloten onzin
We kennen allemaal wel uit een of andere opleiding het concept van open en gesloten vragen. Daarbij hoort meestal ook de uitspraak dat open vragen de goede vragen zijn, en gesloten vragen de slechte. Dit is natuurlijk onzin.

Even ter herinnering, op gesloten vragen kan je enkel ja, nee of een afgelijnd antwoord geven. Bij open vragen geef je jouw gesprekspartner de ruimte om te antwoorden.

Binnen NLP kennen velen al de Meta model vragen die we kunnen stellen wanneer onze gesprekspartner in een beschrijving informatie weglaat, vervormd of veralgemeend:

Wie zegt dat?
Hoe weet je dat?
...

We kennen ook directe en indirecte vragen. Alle hierboven gestelde vragen zijn directe vragen. Bij een indirecte vraag is de echte vraag “verborgen” in een bewering of in een andere vraag:

Ik vraag me af hoeveel mensen hier werken.
Weet je soms hoe laat het is?

In dit artikel zijn we geïnteresseerd in een andere manier om vragen in categorieën onder te brengen, namelijk:
Informatie-vragen
Doe-vragen
Suggestie-vragen
Proces-vragen

Informatie-vragen stel je omdat jouw gesprekspartner informatie al heeft die jij wil kennen. Met andere woorden, de enige die voordeel heeft aan deze vraag en het antwoord ben jij. Voorbeelden zijn:

Hoe oud ben jij?
Hoeveel mensen werken er hier?

Doe-vragen zijn vragen die jouw gesprekspartner aanzetten om iets te doen. Dit kan in jouw voordeel zijn, maar ook in het voordeel van jouw gesprekspartner, of van beiden.

Kun je jouw auto even verplaatsen?
Ik ben benieuwd of je dit volgende raadsel kunt oplossen.

Suggestie-vragen bevatten één of meerdere vooronderstelling, die je dus voor waar dient aan te nemen om de vraag te kunnen begrijpen.

Wilde jij niet met mij praten?
Ik vraag me af of je hier niet een beetje onrechtvaardig bent.

Proces-vragen
De interessante vragen voor dit artikel zijn de proces-vragen. Bij deze vragen ben je niet noodzakelijk geïnteresseerd in het antwoord op de vraag, maar wel in de activiteit van het beantwoorden van de vraag. De bedoeling van dit type vragen is immers dat ze jouw gesprekspartner in gedachten door een proces laten lopen.

Hoe weet je wanneer je een nieuwe werknemer wil aanwerven?
Wat heb je nodig om te beslissen welke auto je wil kopen?
Hoe ga je jouw medewerkers helpen om deze overstap te maken?

Dit type vragen is ideaal in coaching situaties waar het niet jouw taak is om antwoorden te geven, maar wel om jouw gesprekspartner te ondersteunen om zelf antwoorden te vinden. De vraag geeft natuurlijk wel de richting aan waar jouw gesprekspartner gaat zoeken, maar het is jouw gesprekspartner die door het proces moet lopen om antwoorden voor zichzelf te vinden.

Wil je leren betere vragen te stellen, of wil je meer weten over deze en andere coaching technieken .. kom dan naar één van onze gratis infoavonden.